Gezamenlijke aanpak leesvaardigheid??

Over welk boek gaan deze mooie tekeningen?

In het echt is deze nog veel mooier. De details zijn geweldig! Ik ben erg trots op deze leerling die haar boek op een prachtige manier heeft uitgebeeld. Ra ra ra om welk boek gaat het?

brief aan platform 'Taal en rekenen'

Etten-Leur, 12 december 2014

Onderwerp: www.astridwillemse.blogspot.com

Beste collega’s,

Een tijdje terug (vier maanden geleden?) heb ik jullie verteld wat ik van plan was met literatuur en heb ik om ideeën gevraagd. Ik ben inmiddels een andere weg ingeslagen en zoek via een blogspot houvast en creatie.

Misschien hebben jullie ook een website of blogspot en hebben jullie daarop interessante informatie staan of vragen jullie om informatie aan elkaar. We zijn met een aantal mensen en iedereen is op zijn manier bezig. Ik dacht dus dat het ook een beetje tijd werd om op deze manier te gaan werken. Ik ben langzaamaan mijn ideeën aan het vormgeven op mijn blogspot. OP deze wijze hoop ik een netwerk te vormen, ideeën meer impact te geven en mezelf ook meer uit te dagen om ideeën ten uitvoer te brengen.

Er zijn een heleboel blogspot-schrijvers die de wijsheid in pacht hebben en dat vind ik heel knap. Ook denk ik aan ‘Flipping the classroom’ – speciaal van Arnoud Kuiper.  Ik werk zoals ik dan weer ben: gaandeweg worden mijn ideeën vormgegeven op deze blogspot en ik probeer op deze manier met mijn fulltime baan en de beperkte tijd die ik heb toch te werken aan onderwijsvernieuwing. Ik denk dat het mogelijk is  dat we elkaar op deze nieuwe wijze  kunnen aanvullen; al is het alleen nog maar belangstelling hebben voor en zelf ook op eigen werkwijze werken aan persoonlijke ontwikkeling.

Ik denk dat we ons beroep op deze manier ook meer inhoud kunnen geven.
Lees, kijk, volg en deel maar: www.astridwillemse.blogspot.com

Ik hoop op jullie reactie en/of ideeën.

Groetjes,
Astrid
KSE
Etten-Leur

Gedocumenteerd schrijven (9/11 en de jaren erna) en leesvaardigheid (havo 4)

Naast het lezen van boeken en het actief bezig zijn met de leerlingen met het verwerken ervan, ben ik plannen aan het bedenken voor gedocumenteerd schrijven en leesvaardigheid. De eerste betreft havo 5 en de andere is bestemd voor havo 4.
Alles omtrent gedocumenteerd schrijven is al geregeld op school: het onderwerp staat vast, de pakketten zijn uitgedeeld, de opdracht is er ook al. Nu nog de weg er naartoe.
Opdracht 1: simpel: nummeren en globaal doornemen van de artikelen (50 blz.)
Opdracht 2: belangrijke zinnen markeren, woorden die moeilijk zijn opzoeken
Opdracht 3: werken met expertgroepen: iedere groep is verantwoordelijk voor een aantal artikelen en maakt er een samenvatting van.
Opdracht 4: discussie-opdrachten
Opdracht 5: stijl - en spellingoefeningen
Opdracht 6: oefenopdrachten/ feedback van elkaar en herschrijven.
Nu bedenk ik ook dat ik een ingezonden brief uitkies en de leerlingen dus een alinea laat schrijven.

In havo 4 is leesvaardigheid aan de orde. De filmpjes van de heer Kuiper heb ik ingezet. Dus de hoofdstukken 1 tot en met 5 uit Nieuw Nederlands zijn  samengevat op een visuele manier. Nu maak ik uit elk hoofdstuk een tekst met met opdrachten met de leerlingen, zodat alle onderwerpen worden geoefend. Daarnaast mogen ze werken aan werkstuk 2 en aan leesboek 2. Ook ga ik van de week aan de slag met type vragen en het examen. Ook wil ik activerende opdrachten met elke tekst doen. Tekst opdelen in blokjes en iedereen vertelt zijn deel; type vragen bespreken en aan de hand daarvan een tekst geven en zelf vragen laten bedenken; laat de leerlingen zelf een tekstinhoud in de juiste volgorde leggen, enzovoort.

Nu ga ik aan de slag met werkstuk 2 van havo 4: één leerling vroeg nog om een verklaring bij de stromingen.

Boek 2 Powerpoint

https://am3-broadcast.officeapps.live.com/m/Broadcast.aspx?Fi=7ba9282c4b044ebe%5F04a3fdc9%2D6285%2D4449%2D8625%2D242fb3662791%2Epptx

Als poster in het klaslokaal? Ik zeg: doen!! Als voorbeeld van een ellips

Jij denkt
dat als ik
dat jij dan
zodat jij mij
en ik niet

als jij denkt
dat ik dan
zal ik
zodat ik jou
en jij niet


Harry Mulisch (1927-2010)

Leesvaardigheid: macro-meso-micro

'Juf, ik begrijp die vraag niet.'De leerling wijst een alinea aan. Met dit schema kon ik toen heel makkelijk aangeven dat deze leerling wel lette op de zin zelf (micro) waarop de vraag betrekking had, maar dat hij er omheen moest lezen (de volgende alinea's: meso).

De leerlingen beginnen vaak lukraak aan de vragen. Aan de hand van dit kader probeer ik ze daarvan te weerhouden en als ze dat dan toch doen - en dat doen ze dan - en ze lopen stuk op de vragen, kom ik weer terug op het intensief lezen en het begrijpen van de hele tekst (macro).

POL afsluiting boek 1, op naar boek 2 en macro-meso-micro bij leesvaardigheid

Boek 1 is afgesloten. Op naar boek 2 met havo 4. Nog twee weken.
Hoe heb ik het afgesloten? Alle leerlingen hebben hun mogen werk mogen bewonderen. Of hun werk zaten in de reader, of het was geplastificeerd. Ik zag enthousiasme en bewondering toen ze de producten zagen. Ook hebben sommigen een keuze voor het volgende boek weten te maken.

Nu ben ik benieuwd naar het vervolg. Op 16 december zou opdracht 2 af moeten zijn. Een trailer, een animatie, een interview, een tekening, ....

Maar nu ook leesvaardigheid: ik heb in elke klas de begrippen macro-meso-micro uitgelegd. Ik ga er zo een foto van publiceren.

Even de rem op voortvarende project 'Leesvaardigheid in een nieuw jasje'?

Ja! Ik moet mezelf even remmen en meerdere docenten zullen zichzelf hierin herkennen. Als je nu eenmaal het woordje 'project'of 'vernieuwen'tussen je voor - en achternaam hebt staan, dan moet je soms wel even stilstaan. 'Hold your horses', hoor ik een collega een paar jaar geleden nog zeggen.
De leerlingen hebben soms ook even behoefte aan rust en 'back to basics'. We kunnen niet aan het stuiteren blijven en ik denk dat concentratie en focus ook meer bij leesvaardigheid passen. Maar ik wil er wel wat mee. Wat dan?

Ik wilde op de eerste plaats meerdere teksten over één onderwerp aanbieden. Daarnaast wilde ik 15 onderwerpen zoeken met de teksten erbij, natuurlijk, en ik zou de leerlingen hebben gevraagd er 5 van te lezen en er keuzeopdrachten bij te maken gerelateerd aan leesvaardigheid (bijvoorbeeld: bedenk zelf vragen bij de tekst). Deze teksten zouden vakoverstijgend zijn, actueel en ik zou teksten zoeken die blijvend aangeboden konden worden. Het zou een reader zijn die ik elke keer aan zou kunnen vullen en zo zouden we ook het nieuws wat beter kunnen volgen, Ook zou er in de reader in het begin aandacht moeten zijn voor waar ze uiteindelijk in havo 5 eindigen: het examen. Tot slot wilde ik dat de leerlingen een dossier bij zouden houden.

Wat hierboven staat, ga ik allemaal nog steeds doen op het dossier na, maar ik zal in deze het boek volgen. Nieuw Nederlands biedt uitstekende opdrachten aan. Daar is niets mis mee. Ik kreeg wel wat weerstand daarbij. ('Alweer een dossier!! We moeten al zoveel') . Ik denk dat die geluiden realistisch zijn. Ze zijn zich al aan het focussen op hun leesboek, dan literatuurgeschiedenis er nog bij. Laat ik bij leesvaardigheid dan wel bemiddelen tussen dossier en Nieuw Nederlands. Wat ik ook meeneem is het proeven aan het examen. Ik ga nu nadenken of ik de leerlingen deze (voor een deel) laat maken of niet. De ene zegt dat ze er nog niet aan toe zijn en de andere zegt dat het een goede oefening is en dat het wel kan. Dat wordt vervolgd....

Kortom: ik gooi de rem er een beetje op. Ik vernieuw in het klein door de eindfase te laten zien, sowieso door voor activerende opdrachten te zorgen en door enkele andere teksten te zorgen naast de methode. Vijf teksten. leerlingen in groepjes: laten lezen en samenvatten en er dan iets mee laten doen. Of de teksten laten rouleren. We kunnen alle kanten op. Dat maakt het onderwijs zo uitdagend! Ook dat moet in ieder geval nog een mooi staartje krijgen. Volgend jaar ga ik er dan een echt ander jasje omheen doen.

Afronding leesbeleving deel 1,op naar 2 en het geven van cijfers

Maandag en dinsdag kan ik mijn leerlingen uit havo 4 echt laten zien wat ze eigenlijk voor geweldig werk gedaan hebben. Schiet me ook te binnen dat ik na verwerkingsopdracht 2 of 3 zal gaan vragen of ik de leerlingen echt intensiever met hun boek  bezig zijn geweest. Ik wil graag weten of ze zich meer voor literatuur zijn gaan interesseren; of ze er nu anders naar kijken. Ook wil ik weten waar dat verschil dan in zit en welke ontwikkeling ze hebben doorgemaakt en of ze nu bijvoorbeeld ook anders kiezen voor een volgend boek.

Nu ga ik cijfers geven voor hun producten in de reader; ook voor de geplastificeerde werken. Ik ga vooral letten op die beleving. Een onvoldoende krijgen is er niet bij. Ik vind eigenlijk dat ik geen cijfer ervoor zou moeten geven, maar de leerlingen hebben dat nu eenmaal graag. Dat kan ik nu niet veranderen. Dat zit erin gebakken. Als ze het werk hebben ingeleverd en als ik groei bespeur doordat ze wat ze hebben bedacht na het lezen van het boek, dan heb ik mijn doel bereikt. Ik ga ervan uit dat geen een leerling heeft gedacht van 'Ik lever maar wat in,'want ze wisten dat het een samenwerkingsproject was, waarbij ze wisten dat anderen hun werk konden lezen of bekijken.

Alle vier de havo 4-klassen krijgen alle vier de readers te lezen. Ik stuur ze in de les door en de vraag zal zijn: welk boek zou je nu willen gaan lezen? Welk boek trekt je aandacht en waarom? De reader zal altijd in te zien zijn en als we het over literatuur hebben, haal ik ze er ook bij.

Tot slot spelen de readers ook een belangrijke rol in het boekencafé. Daar zullen alle opdrachten uitmonden. Opdracht 2 is namelijk: verbeeld wat je beleeft in een trailer, of een animatie, of met muziek.

Vooruitblik
Opdracht 3 is voor iedereen hetzelfde omdat dat in het programma zit. Dat kan ik verdedigen onder het kopje uitdaging, omdat het een betogende presentatie is. De leerlingen krijgen tien minuten om te vertellen wat ze van hun boek vinden. In dat betoog moet een aantal zaken de revue passeren. Op die manier leren ze weer anders naar het boek te kijken.

Op naar opdracht 2.

De powerpoint bij 'leesbeleving'